Nicholas R. Longrich: "Taş devrinden aslında hiç çıkmadık" ("Paleo Serisi" – 5. BÖLÜM)

Independent Türkçe · 31.10.2026 03:30:00

Serimizin dördüncü bölümünde João Zilhão , Neandertallerin yok olmadığını, içimizde eriyip gittiğini anlatmış ve iddiasını çarpıcı bir formüle sığdırmıştı: Yok oluş diye bir şey yok, ata ve torun var. Zilhão’dan evvel Fernando V. Ramírez Rozzi ise Neandertal’in Sapiens tarafından ikâme edildiğini kabul etmekle birlikte, bunun bir "katliam" şeklinde okunamayacağını, insanlık tarihinin olağan demografik akışı olduğunu belirtmişti. Dizinin konukları farklı tonlarda da olsa daima uzlaşmacı bir okumada buluşuyor ve oklar, deyim yerindeyse, hep yayında kalıyordu. Bu bölümde ise ok yaydan çıkıyor. fazla oku Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field) Nicholas R. Longrich , İngiltere’deki Bath Üniversitesi’nde çalışan bir paleontolog ve evrim biyoloğu. Asıl uzmanlık alanı insan değil, dinozorlar ve 66 milyon yıl önce düşen bir göktaşının ardından yeryüzündeki türlerin aşağı yukarı dörtte üçünü silip süpüren Kretase sonu toplu yok oluş. O felâkette kaybolan küçük bir kertenkeleye, dönemin ABD Başkanı’nın adından mülhem "Obamadon" adını veren de kendisi. Ama Longrich bir süredir bakışını kendi türümüze çevirmiş durumda ve kaleme aldıkları, Neandertal tartışmasının en keskin uçlarından birine dokunuyor. Longrich’e göre Sapiens ile Neandertal arasındaki ilişki, belki 100 bin yıl süren bir savaşın hikâyesi. Neandertal kafataslarındaki yaralanma izleri, gelen darbeyi savuşturmaya çalışırken kırılmış kollar, mızrak yaraları – hepsi bir "durum" a delâlet ediyor. Longrich, Afrika’dan çıkan Homo Sapiens’in on binlerce yıl boyunca Arabistan’da sıkışıp kaldığını, Avrupa’ya ancak çok sonra ve yılda bir kilometreyi bile bulmayan bir hızla yayılabildiğini vurguluyor. Açıklaması ilginç: Neandertaller ne aptaldı ne de barışçıl – bizi uzun süre durdurmayı başarmış tehlikeli savaşçılardı. Peki, ama sonunda neden biz kazandık? Longrich’in cevabı, en azından benim gibi bir siyaset bilimcinin kulağına, bir hayli tanıdık geliyor. Mesele daha zeki olmak değildi – be